1.

Viljið tær nú lýða á,

meðan eg man kvøða

um teir ríku kongarnar,

sum eg vil nú umrøða.

2.

Sigmund so nevni eg

tann Vølsungsson,

tað var hin unga Hjørdis,

kona hans var hon.

3.

So glaðiliga drekka teir

í ríkinum jól,

so týðuliga seta teir

sín teknarastól.

4.

Ófriður gekk á

ta heilu høll,

so manniliga vardu teir

hin ríka kongsins fjøll.

5.

Tá var har so mikil

ríka manna gongd,

ófriður gekk á

kong Giurs lond.

6.

Ófriður gekk á

kong Giurs lond,

leggja teir sínar bardagar

suður við sjóvarstrond.

7.

Ríða teir í bardagar,

eingin kemur heim,

eftir livir Hjrødis

bæði við sorg og mein.

8.

Ríða teir í bardagar,

lata har sítt lív,

eftir livir Hjørdis,

Sigmundar vív.

9.

Hjørdis akslar sær

kápu blá,

so gekk hon á vøllin fram,

sum Sigmundur lá.

10.

"Ligg nú heilur, Sigmundur,

søti mín,

eg man vera í sorgartíð

komin at vitja tín.

11.

Hoyr tú, reysti Sigmundur,

søti mín,

er tað nakað grøðandi

sárini tíni?"

12.

"Seint manst tú, Hjørdis,

fáa til tey ráð:

at geva mær tey smyrslini,

sum grøða kunnu míni sár.

13.

Hundings synir í randargný

skaðan gjørdu har,

eitur var í svørðinum,

teir bóru ímóti mær.

14.

Áðrenn eg tað fyrsta

sárið fekk,

sundur mítt góða svørð

í tógva lutir gekk.

15.

Tá ið eg fekk tað

annað sár,

illa neit at hjartanum,

tað hyggi at tí gár.

16.

Tak tú hesa

svørðslutir tvá,

lat tú teir til smiðju bera,

ungan son vit fá.

17.

Tað, ið tú hevur í vón hjá tær,

tað er sveinsbarn,

tú føð tað væl við alvi upp,

tú gev tí Sjúrðar navn.

18.

Av sonnum eg tað

sigi nú til tín:

hesin sami sonurin

skal hevna deyða mín.

19.

Regin smiður býr

fyri handan á,

honum skalt tú fáa

hesa svørðislutir tvá.

20.

Fávnir eitur ormurin,

á Glitraheiði liggur,

Regin hann er góður smiður,

fáum er hann dyggur.

21.

Eg kann ikki, Hjørdis,

longur tala við teg,

tí hetta man vera deyðastund,

ið komin er á meg."

22.

Grátandi snúðist Hjørdis

Sigmundi frá,

allar hennar hirðkonur

tær stóðu henni hjá.

23.

Allar hennar hirðkonur,

tær stóðu henni við,

tá ið frúgvin Hjørdis

fell í óvit niður.

24.

Tað var tá sum oftum enn,

tað kom á so brátt:

kongin søkti helsótt

á teirri somu nátt.

25.

Ikki kostaði Hjrødis

minni til enn tá,

børuna av reyðargulli

læt hon Sigmundi slá.

26.

Eystantil undir heyginum,

ið dreingir reika á fold,

gróvu teir tað ljósa lík

niður í døkka mold.

27.

Eystantil undir heyginum,

ið dreingir eyka tal;

dimmur er hesin dapri dagur

niður í mold at fara.

28.

Grátandi fór nú Hjørdis,

í sínum sali at sitja,

Hjálprek kongur fyrstur var,

ið frúnna mundi vitja.

29.

Sigmundur kongurin

frá Hjørdisi gekk.

Hjálprek kongurin

frúnna aftur fekk.

30.

Frúgvin læt seg við barni ganga

níggju mánaðir taldar,

til at teirri stundini leið,

hon føðir ein svein so baldan.

31.

Frúgvin læt seg við barni ganga

níggju mánaðir sínar,

til at hennara stundini leið,

hon føðir ein svein so fríðan.

32.

Tað var tá sum ofta er enn,

at duld eru døpur mein,

frúgvin er gingin í høgaloft,

hon føðir ein ungan svein.

33.

Sveipar hon hann í klæði væl,

tá ið hann kom í heim,

Sjúrð so bað hon nevna sær

hin gævuliga svein.

34.

Hann vaks upp í ríkinum

til gævuligan mann,

Hjálprek kongurin

fostraði hann.

35.

Hann vaks upp í ríkinum

skjótt og ikki leingi,

gjørdist hann í høggum tungur,

hann bardi kongsins dreingir.

36.

Hann var sær á leikvøllum

undir reyðum skildri,

lærdi allar listir tær,

ið kappin kjósa vildi.

37.

Hann var sær á leikvøllum

burtur við aðrar sveinar,

hvørja ta tíð, teir reiðir vóru,

stóð eitt stríð av meini.

38.

Hann var sær á leikvøllum,

hann millum manna herjar,

rívur upp eikikelvi stór,

hann lemjir summar til heljar.

39.

Niður setast sveinarnir,

reiðir ið teir vóru:

"Líkari var tær faðir at hevna,

enn berja os so stórum."

40.

Sjúrður kastar reyðum skildri

niður á døkka fold,

tá ið hann hoyrdi síns faðirs deyða,

hann sortnaði rætt sum mold.

41.

Kastar hann svørð og herklæði,

han lystir ei longur at leika,

gongur so inn fyri móður sína

við reyðar kinnar og bleikar.

42.

"Hoyr tað, sæla móðir mín,

sig mær satt ífrá:

hvussu var hann at navni nevndur,

ið mín faðir vá?"

43.

"Eg kann ikki sannari

siga tær ífrá,

tað vóru Hundings synir,

ið tín faðir vá.

44.

Tað vóru Hundings synir,

ið tín faðir vá,

tað verður ei, meðan tú livir,

tú sømdir av teim manst fá."

45.

Sjúrður svarar síni móður

alvæl, sum hann kundi:

"Ofta hava vaksið ungum rakka

hvassar tenn í munni."

46.

Hjørdis gongur at kistuni,

sum øll var í gulli drigin:
"Her sært tú tey herklæði,

sum tín var faðir í vigin."

47.

Hon læsir upp ta kistuna,

sum nógv goymdi gull og fæ,

tekur upp tað blóðigu skjúrtu

og kastar honum á knæ.

48.

Tekur hon teir svørðislutir,

Sjúrði hon teir fær:

"Hetta gav tín sæli faðir,

ið mikið gott unti mær.

49.

Tak tú hesa

svørðislutir tvá,

tær eitt annað javngott

svørð av teim at slá.

50.

Regin smiður býr

fyri handan á;

honum skalt tú bera

hesa svørðislutir tvá.

51.

Fávnir eitur ormurin,

á Glitraheiði liggur:

Regin hann er góður smiður,

fáum er hann dyggur.

52.

Gakk tú fram at fossinum,

kasta stein í á,

kjós tær hest til handar

sum ikki víkur frá."

53.

Gekk hann sær at fossinum,

kastaði stein í á;

hann tók tann av hestunum,

sum ikki veik ífrá.

54.

Hann var valdur í ríkinum,

av øllum var hann bestur;

síðani var hann kallaður

Grani, Sjúrðar hestur.

55.

Sjúrður loypur á Grana bak

morgun ein so snimma,

síðan reið hann yvir um á

Regin smið at finna.

56.

Tað var hin ungi Sjúrður

ríður fyri dyrnar fram;

Regin kastar smíði øllum,

tók sær svørð í hond.

57.

"Hoyr tað, frægi Sjúrður,

tú ert so menskur ein mann;

hvørt stendur ferðin tín,

hvørt ríður tú fram?"

58.

"Hoyr tú tað nú, Regin,

higar stendur mín ferð;

ger mær tað tú, Regin smiður,

smíða mær nú eitt svørð."

59.

"Ver vælkomin, Sjúrður,

tú hevur verið mær kærur,

dvølst í ríkinum nakra tíð,

tú ver í nátt hjá mær."

60.

"Eg kann ikki, Regin smiður,

dvøljast her hjá tær;

Hjálprek kongur saknar meg

úr hásæti hjá sær.

61.

Smíða tú mær svørðið

virðiliga og væl,

bæði má eg vega við tí

jarn og so stál.

62.

Smíða skalt tú mær svørðið

skært og so reint,

bæði skalt tú vega við tí

jarn og so stein."

63.

Regin tók við svørðinum,

legði tað í eld,

tíggju næturnar,

hevði hann tað í gerð.

64.

Tíggju næturnar

hevði hann tað í gerð,

tá var hin ungi Sjúrður

riðin aðra ferð.

65.

Sjúrður loypur á Grana bak

morgun ein so snimma,

síðan reið hann yvir um á

Regin smið at finna.

66.

Tað var hin ungi Sjúrður,

ríður fyri dyrnar fram,

Regin kastar øllum smíði

og tók sær svørð í hond.

67.

"Ver vælkomin, Sjúrður,

smíðað havi eg svørð,

bilar tær ei hugurin,

tú verður til víggja førur.

68.

Smíðað havi eg svørðið,

skært og so reint,

bæði skalt tú vega við tí

jarn og so stein."

69.

Sjúrður gongur at stórum

royndi alv so fast,

sundur hans svørð tá

í tógva lutir brast.

70.

"Deyðan ert tú, Regin,

av mær verð,

fyri tú vildi svíkja meg

í tíni vápnagerð."

71.

Báðar tekur hann svørðislutirnar,

kastar honum á knæ,

skalv tá Regin smiður

sum eitt liljublað.

72.

Báðar legði hann svørðislutirnar

aftur í hans hond,

tá skalv hondin á Regin smiði

sum á liljuvond.

73.

"Smíða skalt tú annað svørð,

men smíðar tú tað svá,

vita skalt tú, Regin,

lív skalt tú ei fá.

74.

Svørðið skalt tú gera

so reiðuliga hart,

bæði skal eg vega við tí

stál og so jarn."

75.

"Smíði eg tær annað svørð

og verður tað ei svá,

hjartað úr orminum,

tað leggi eg treytir á.

76.

Hoyr tað, ungi Sjúrður,

smíði eg tær svørð,

hjartað úr orminum,

tað vil eg hava í verð."

77.

Regin tók við svørðinum,

legði tað í eld,

tríati næturnar

hevði hann tað í gerð,

78.

Tríati næturnar

hevði hann tað í gerð,

tá var hin ungi Sjúrður

riðin triðju ferð.

79.

Sjúrður loypur á Grana bak

morgun ein so snimma,

síðan reið hann yvir um á

Regin smið at finna.

80.

Tað var hin ungi Sjúrður,

reið fyri dyrnar fram,

Regin kastar øllum smíði,

tók sær svørð í hond.

81.

"Ver vælkomin, Sjúrður,

smíðað havi eg svørð,

bilar tær ei hugurin,

tú verður so víða á ferð."

82.

Sjúrður gongur at stiðjanum,

høggur alvæl fast,

hvørki mátti røkka, ei støkka,

so var svørðið hart.

83.

So høggur hann Sjúrður

fastliga til,

sundur kleiv hann stiðjan

og stabban við.

84.

Tað rennur ein á frá keldu upp,

onnur skamt ífrá

Gramm kallar hann svørðið,

á hallargólvi lá.

85.

"Hoyr tað, frægi Sjúrður,

tú far og kann um vív,

fyri tílíkan høvdinga

vildi eg latið lív."

86.

"Hoyr tú tað nú, Regin,

hetta sigur tú mær,

men annað býr í hjartanum,

Regin smiður, á tær."

87.

"Enntá, frægi Sjúrður,

siga skalt tú mær,

nær tú ríður á Glitraheiði,

lat meg fylgja tær."

88.

"Fyrst ríði eg í randargný,

Hundings synir at finna,

so fari eg á Glitraheiði,

men tað fýsir meg minna.

89.

Fyrst ríði eg í randargný,

Hundings synir at fella,

so fari eg á Glitraheiði,

tí mær man einki bella."

90.

Tað var Sjúrður Sigmundarson,

skortar honum ei eyð,

reið hann tá í randargný,

han hevndi sín faðirs deyða.

91.

Allar vá hann Hundings synir,

væl kom hann aftur frá teim,

skamri stund í ríkinum var,

hann reið á Glitraheiði.

92.

Tað var Sjúrður Sigmundarson,

ríður fram við skóg,

møtti honum gamalur maður,

hann settist niður á lón.

93.

Har kom maður á vøllin fram,

eingin ið hann kendi,

síðan hatt á høvdi bar,

finskan boða í hendi.

94.

"Hoyr tað Sjúrður Sigmundarson,

tú ert so reystur ein mann,

hvørt stendur nú ferðin tín,

hvørt ríður tú fram?"

95.

Har kom maður á vøllin fram,

hann vá við eggjateini;

eyga hevði hann eitt í heysi,

knept var brók at beini.

96.

"Eg reið fyrst í randargný

teir Hundings synir at finna;

nú ríði eg á Glitraheiði,

roysnisverk at vinna."

97.

"Hoyr tú, reysti Sjúrður,

siga skalt tú mær;

hvør er hesin vesali maður,

ið fylgi er við tær?"

98.

"Regin smiður kallast hann,

ormsins bróðir hann er;

tí havi eg hann í fylgi við mær

á hesi míni ferð."

99.

"Hvør bað teg grava

hesar gravir tvær?

deyðan man hin sami maður

hava ætlað tær."

100.

"Regin legði mær ráðini

at grava gravir tvær;

tí hann er mín vinmaður

við mær á hesari ferð."

101.

"Hevur Regin biðið teg

grava gravir tvær;

hann er versti svíkjari

og deyða vil hann teg.

102.

Væl mást tú, Sjúrður,

akta har uppá;

at tú ikki deyðan skalt

av hesum ormi fá.

103.

Grava tú ta triðju,

tú grava hana skamt ífrá,

ein mun av eitrinum

lívir hon tær tá.

104.

Grava tú enn ta fjórðu,

har longur fram,

upp úr grøvini

skalt tú vega hann.

105.

Grava skalt tú ta fjórðu,

tú grava hana har íhjá,

síðan skalt tú, Sjúrður,

á jørðini stá."

106.

Ormur er skriðin av gullinum,

frá man frættast víða,

Sjúrður setist á Grana bak,

hann býr seg til at ríða.

107.

Ormur er skriðin á gullinum,

tykist hava grið,

Sjúrður trívur um benjarkolv,

hann býr sítt svørð nú til.

108.

Tríati favnar var fossurin,

ið ormurin undir lá,

uppi vóru hans bæði bøksl,

men búkur á homrum lá.

109.

Uppi vóru hans bæði bøksl,

men búkur á homrum lá,

tað var hin reysti Sjúrður,

hann sínum svørði brá.

110.

Sjúrður gav so vænt eitt høgg,

tað øllum tókti undur,

tá skalv bæði leyv og lund

og allar veraldar grundir.

111.

Tá skalv bæði leyv og lund

og allar veraldar grundir,

Sjúrður brá sínum bitra brandi,

hjó hann um miðju sundur.

112.

Tað spurdi ormurin,

tá ið hann í brotum lá:

"Hvør er sá hin hugdjarvi,

ið høgga torir svá?"

113.

"Sjúrð skalt tú nevna meg,

Sigmundar svein,

tað var hin unga Hjørdis,

hon bar meg í heim."

114.

"Hoyr tú tað nú, Sjúrður,

hvat eg tali til tín:

hvør fylgdi tær ta longu leið

higar nú til mín?"

115.

"Regin er tín bróðir,

hann vísti mær veg,

hann er hin versti svíkjari,

deyða vildi hann teg."

116.

Til tess svaraði ormurin,

meðan hann fleyt í blóði:

"Drepa skalt tú Regin smið,

tóat hann er mín bróðir.

117.

Veg tú nú Regin smið,

sum tú hevur vegið meg,

hann er versti svíkjari,

deyða vil hann teg."

118.

Tað var Regin smiður,

talaði so fyri sær:

"Fái eg nú, Sjúrður,

tað tú lovaði mær?"

119.

Sjúrður stakk til hjartað,

tó vegurin var trangur,

stokti hann tað á teini,

ið tríati alin var langur.

120.

Sjúrður gjørdist á hendi heitur,

hann brá sær í munn,

fuglar og so alskyns djór

vóru honum á máli kunn.

121.

Tað søgdu honum villini fuglar,

uppi sita í eik:

"Sjálvur skalt tú, Sjúrður,

eta av tíni steik."

122.

Sjúrður stokti hjartað

og tað av teini dró,

Regin legðist at drekka

ormsins eiturblóð.

123.

Regin legðist at drekka

ormsins eiturblóð,

Sjúrður gav honum banasár

í spori, sum hann stóð.

124.

Tað var hin ungi Sjúrður,

sínum svørði brá,

síðan kleyv hann Regin smið

sundur í lutir tvá.

125.

Mikið mundi Sjúrði

gullið ognast tá,

tí hann vá tann frænarorm,

á Glitraheiði lá.

126.

Árla var um morgunin,

tað roðar fyri sól,

hann bindur upp á Grana bak

gullkistur tólv.

127.

Tólv gullkistur legði hann

hvørjumegin klakk,

sjálvur settist hann omaná,

so er mær frásagt.

128.

Síðan settist Sjúrður

at ríða omaná,

Grani sprakk um lyngheiðir,

og reiður var hann tá.

129.

Hesturin rennur í oyðimørk,

leiðin var honum ei kunnug,

Sjúrður svav á teirri nátt

undir so køldum runni.

130.

So treður hann Grani

grót rætt sum vøll,

tílíkur kemur eingin aftur

í ríka kongsins høll.

131.

Nú skal lætta ljóði av,

eg kvøði ei longur á sinni,

so skal taka upp annan tátt,

og víðari leggja í minni.